Trào ngược dạ dày thực quản – tổng quan về bệnh

Trào ngược dạ dày thực quản – tổng quan về bệnh

0
CHIA SẺ
Hiện tượng trào ngược dạ dày
Đánh giá bài viết này

Trào ngược dạ dày thực quản là một căn bệnh phổ biến ở các nước phương tây với tỷ lệ mắc bệnh lên tới 30%. Tại nước ta, căn bệnh này cũng đang được quan tâm đặc biệt trong vài năm gần đây. Bài viết dưới đây là những thông tin tổng quan về bệnh mà các chuyên gia của chúng tôi đã tìm hiểu được. Mời các bạn cùng theo dõi.

Hiện tượng trào ngược dạ dày[toc]

Thế nào là bệnh trào ngược dạ dày thực quản?

Trào ngược dạ dày thực quản, hay còn gọi là viêm thực quản trào ngược, là tình trạng trào ngược từng lúc hay thường xuyên các chất trong dịch dạ dày như: HCl, pepsin, dịch mật… lên thực quản. Dịch vị có tính axit này kích thích niêm mạc thực quản, là tác nhân trực tiếp gây ra các triệu chứng và biến chứng của bệnh.

Nguyên nhân gây bệnh

Trào ngược dạ dày xảy ra do yếu tố tấn công thực quản lấn át yếu tố bảo vệ nó.

Yếu tố bảo vệ thực quản gồm:

  • Trương lực cơ thắt thực quản dưới có vai trò đóng mở môn vị.
  • Chất nhầy phủ trên niêm mạc thực quản giúp bảo vệ niêm mạc trước các tấn công của axit dịch vị.
  • Nước bọt tiết ra trong miệng, có tính kiềm, khi nuốt xuống thực quản có thể trung hòa và rửa trôi một phần axit dịch vị.
  • Chiều co bóp tự nhiên từ trên xuống dưới của thực quản cũng giúp đẩy các dịch trào ngược xuống.

Yếu tố tấn công thực quản gồm:

  • Sự bài tiết quá mức HCl và các enzym tiêu hóa khác.
  • Dạ dày thường xuyên đầy chướng.

Có 3 nguyên nhân trực tiếp gia tăng các yếu tố tấn công này, đó là stress kéo dài, viêm loét dạ dày tá tràng, đặc biệt là viêm loét hang vị và chức năng tiêu hóa kém (tỳ vị kém).

Đọc thêm chi tiết: “5 nguyên nhân gây trào ngược dạ dày thực quản

Những dấu hiệu nhận biết trào ngược dạ dày thực quản

Các triệu chứng trào ngược dạ dày thực quản

1. Ợ hơi

Hơi sinh ra trong quá trình tiêu hóa thức ăn trong dạ dày. Ợ hơi sau khi ăn no là hiện tượng sinh lý bình thường. Tuy nhiên khi cơ thắt thực quản dưới bị rối loạn chức năng co giãn, hơi sẽ bị thoát ra ngoài theo đường miệng ngay cả khi bụng rỗng.

2. Ợ nóng, ợ chua

  • Ợ nóng: là cảm giác nóng rát lan từ thượng vị lên dọc sau xương ức, có thể lan đến vùng hạ họng hoặc lên tận mang tai, kèm theo vị chua trong miệng. Hiện tượng này là do dịch vị trào ngược lên thực quản, tiếp xúc với niêm mạc gây cảm giác nóng, bỏng rát.
  • Ợ chua: Hiện tượng này thường xuyên xảy ra vào buổi sáng, đặc biệt khi đánh răng, hoặc lúc đói. Khi bụng rỗng, trương lực co bóp của dạ dày tăng lên cao nhất, đẩy dịch dạ dày lên tận cuống họng gây cảm giác ợ chua.
  • Các triệu chứng này tăng lên khi ăn no, khó tiêu đầy bụng, uống bia rượu, nước chua hoặc khi cúi gập người về phía trước, khi nằm nghỉ. Theo tiến sỹ Walter J. Coyle, chuyên gia dạ dày – ruột tại Đại học Torrey Pines Clinic (Califorinia, Mỹ): “Khi đứng thẳng, trọng lực giúp giữ thức ăn nằm yên trong dạ dày. Khi trọng lực giảm, hiện tượng trào ngược dễ xảy ra hơn”. Đó là lý do tại sao những người bị trào ngược dạ dày – thực quản mạn tính thường phải kê cao đầu khi ngủ và không nên ăn nhiều vào buổi tối trước khi ngủ.

Khi các triệu chứng ợ không được chữa trị thì bệnh sẽ tiến triển nặng hơn, với các biểu hiện sau:

1. Buồn nôn, nôn

Khi cơ thắt thực quản dưới yếu dần, không chỉ hơi hay dịch vị, mà cả thức ăn cũng có thể trào qua “cánh cửa này” để gây ra hiện tượng nôn, buồn nôn. Với tần suất thường xuyên, đây là triệu chứng ảnh hưởng nghiêm trọng tới chất lượng sống của người bệnh.

2. Đau, tức ngực

Người bệnh trào ngược thường có triệu chứng đau tức ngực, mà bản thân họ rất dễ nhầm sang các bệnh lý về tim mạch. Đó thực chất chỉ là cảm giác đau tại đoạn thực quản chạy qua ngực, không phải đau ngực hay đau tim. Axit trào ngược kích thích vào đầu mút các sợi thần kinh trên niêm mạc chính là tác nhân gây ra triệu chứng này.

3. Nhiều nước bọt

Dịch vị trào ngược lên thực quản sẽ kích thích phản xạ bảo vệ cơ thể, cụ thể là tăng tiết nhiều nước bọt để trung hòa và rửa trôi lượng axit bị trào ngược lên thực quản, giúp giảm hiện tượng nóng rát. Điều này rất tốt vì bệnh nhân có thể không thấy đau, nóng rát ở ngực, nhưng gây phiền toái vì cảm giác thường xuyên dư thừa nước bọt trong miệng. Nhiều trường hợp do vậy không phát hiện ra nguyên nhân gốc rễ là do bệnh trào ngược dạ dày.

4. Khàn giọng, đau họng, ho, hen

Khàn giọng, ho là biểu hiện của vùng thanh quản, cuống họng bị viêm tấy do axit dịch vị trào lên. Hiện tương này nếu không chữa kịp thời sẽ tiến triển thành khàn giọng, ho mãn tính, có thể chuyển biến thành bệnh hen.

5. Khó nuốt

Khi niêm mạc thực quản thường xuyên phải tiếp xúc với axit dịch vị, nó sẽ bị viêm, phù nề, từ đó tạo ra cảm giác khó nuốt, vướng nghẹn vùng cổ họng. Vị trí phù nề lành lại vẫn có thể tạo sẹo gây chít hẹp thực quản làm gia tăng cảm giác khó nuốt.

6. Đắng miệng

Triệu chứng đắng miệng nếu có đi kèm với một hay nhiều các triệu chứng trên thường là biểu hiện kết hợp của hai bệnh trào ngược dạ dày và trào ngược dịch mật (dịch mật trào từ ruột non vào dạ dày, rồi theo dịch vị trào lên thực quản).

Đọc thêm chi tiết: “Chú ý 8 triệu chứng trào ngược dạ dày thực quản

Lý do bệnh khó điều trị và hay tái phát

  • Những triệu chứng ban đầu của bệnh trào ngược dạ dày thực quản chủ yếu là ợ hơi, ợ chua thường bị bỏ qua do quan niệm coi chúng chỉ là hiện tượng bình thường. Bệnh phát hiện khi đã nặng hơn, có các triệu chứng đau tức ngực, khó nuốt… thì điều trị thường bị kéo dài.
  • Bệnh đặc biệt dễ nhầm với các bệnh đường hô hấp thông thường như viêm họng, viêm thanh quản… Người bệnh tự ý chẩn đoán và dùng thuốc không đúng cách sẽ làm cho triệu chứng bệnh không giảm còn gốc rễ bệnh lại không được quan tâm xử lý.
  • Thói quen sinh hoạt, làm việc không điều độ làm tăng khả năng tái phát bệnh: ăn uống không đúng bữa, ăn quá no, ăn quá chua hoặc chất kích thích: bia, rượu, đồ cay,… thêm vào đó là sự căng thẳng thường xuyên khiến nguy cơ tái phát trào ngược dạ dày thực quản tăng cao.
  • Ngăn chặn tiết acid chỉ là giải pháp tạm thời, theo thời gian nó có thể làm trầm trọng thêm bệnh trào ngược. Đây chưa phải giải pháp toàn diện cho căn bệnh này.

Giải pháp nào cho bệnh ?

Để giải quyết tốt bệnh trào ngược, người bệnh cần đảm bảo trước tiên các hai yếu tố sau:

  1. Phát hiện sớm bệnh (nếu thấy mình có hai hay nhiều hơn trong số các triệu chứng trào ngược dạ dày nói trên, người bệnh nên đi khám để được chẩn đoán xác định).
  2. Tìm được nguyên nhân gây bệnh. Từ đó mới có căn cứ để giải quyết bệnh từ tận căn nguyên. Một số nguyên nhân gây bệnh:
  • Nguyên nhân bẩm sinh: nếu cơ thắt thực quản dưới bị yếu bẩm sinh, người bệnh cần tăng cường vận động để tăng chức năng co bóp của các cơ. Trường hợp nặng, bệnh nhân có thể được chỉ định phẫu thuật.
  • Nguyên nhân do stress kéo dài: Ngoài việc điều chỉnh lại lối sống, thái độ sống, người bệnh cần được hỗ trợ bởi các biện pháp an thần, làm dịu thần kinh, điều hòa hoạt động của dây thần kinh phế vị. Mục tiêu của việc này là để đảm bảo cân bằng tiết axit, triệt tiêu nguy cơ tái phát trào ngược.
  • Nguyên nhân do viêm loét kéo dài, đặc biệt là viêm hang vị: giảm đau, làm lành các vết loét là ưu tiên hàng đầu.
  • Nguyên nhân do tiêu hóa kém: nên sử dụng các phương pháp đông y vì đây là ưu thế vượt trội. Giải pháp kiện tỳ vị giúp dạ dày khỏe mạnh, từ đó đẩy lui trào ngược.

Trên thực tế, việc hai hay ba nguyên nhân này kết hợp với nhau trên cùng một bệnh nhân rất phổ biến. Do vậy lựa chọn giải pháp toàn diện cho cả ba nguyên nhân trên là lời khuyên dành cho người bệnh trào ngược.

Phòng ngừa trào ngược dạ dày thực quản rất quan trọng

Với mục tiêu phòng bệnh và ngăn ngừa trào ngược tái phát, người bệnh trào ngược cần thực hiện nghiêm túc liệu pháp 4T kết hợp.

  • Tinh thần: Tinh thần thư thái, thanh thản
  • Thức ăn: Biết lựa chọn ăn uống tốt cho dạ dày
  • Thể dục: Biết thể dục đúng cách và thường xuyên để duy trì trạng thái “nhân cường bệnh nhược”
  • Thuốc: lựa chọn biện pháp thực phẩm chức năng hỗ trợ chức năng tiêu hóa, giúp khỏe dạ dày, từ đó tránh xa được bệnh trào ngược.

Đọc thêm chi tiết: “Bệnh trào ngược dạ dày nên ăn gì?”

Đừng để bệnh trào ngược dạ dày, hay lối sống hối hả cuốn bạn đi. Có kiến thức đúng, hiểu biết đúng sẽ là nền tảng giúp bạn sống khỏe và sống có ích.

Bạn là người có các triệu chứng của TRÀO NGƯỢC DẠ DÀY THỰC QUẢN. Bạn rất quan tâm đến sức khỏe của mình nhưng không có điều kiện đi khám vì sức ép công việc và cuộc sống. Hãy liên hệ ngay tổng đài MIỄN PHÍ 1800 6658 (giờ hành chính), Hotline 24/24: 0984 190 861 để được giải đáp thắc mắc. Hoặc để lại SĐT tại đây, chúng tôi sẽ gọi lại cho bạn NGAY!

0 BÌNH LUẬN

BÌNH LUẬN